Lekcja 5: Edytor tekstu - dokumenty o rozbudowanej strukturze

Edytory tekstu - wprowadzenie

Edytor tekstu (procesor tekstu) to program do tworzenia, edycji i formatowania dokumentow tekstowych. W odroznieniu od prostego notatnika, edytor tekstu oferuje zaawansowane mozliwosci formatowania, wstawiania grafik, tabel i tworzenia zlozonych dokumentow.

Popularne edytory tekstu

• Microsoft Word - standard branżowy, czesc pakietu MS Office (platny)
• LibreOffice Writer - darmowy, otwartoźródlowy odpowiednik Worda
• Google Docs - darmowy edytor online z funkcja wspolpracy w czasie rzeczywistym
• Pages - edytor Apple dla systemu macOS/iOS

Style dokumentu

Style to predefiniowane zestawy formatowania (czcionka, rozmiar, kolor, odstepy), ktore mozna przypisac do fragmentow tekstu. Kluczowe typy stylow:

• Style akapitowe - formatuja caly akapit (Naglowek 1, Naglowek 2, Tytul, Tekst podstawowy)
• Style znakowe - formatuja wybrane znaki wewnatrz akapitu (Pogrubienie, Kursywa, Hiperlink)
• Style listowe - definiuja wyglad list numerowanych i wypunktowanych
• Style tabelowe - formatowanie tabel

Hierarchia naglowkow

Prawidlowe stosowanie naglowkow jest kluczowe dla struktury dokumentu:

1. Naglowek 1 (H1) - tytul glowny dokumentu lub rozdzialu (uzywany raz lub bardzo rzadko)
2. Naglowek 2 (H2) - glowne sekcje dokumentu
3. Naglowek 3 (H3) - podsekcje wewnatrz sekcji H2
4. Naglowek 4 (H4) - dalsze podzialki (rzadko potrzebne)

Naglowki tworza drzewo dokumentu (strukture hierarchiczna), ktora umozliwia nawigacje i automatyczne generowanie spisu tresci.

Formatowanie akapitow

• Wyrownanie - do lewej, do prawej, do srodka, wyjustowanie (do obu marginesow)
• Wciecia - lewe, prawe, pierwszego wiersza, wiszace
• Interlinea (odstepy miedzy wierszami) - pojedyncza (1.0), poltorej (1.5), podwojna (2.0)
• Odstepy przed/po akapicie - kontrola bialej przestrzeni miedzy akapitami
• Podział strony - wymuszenie przesuniecia tekstu na nowa strone

Formatowanie znakow

• Czcionka (font) - kroj pisma: szeryfowe (Times New Roman), bezszeryfowe (Arial, Calibri), o stalej szerokosci (Courier New)
• Rozmiar - w punktach typograficznych (pt): 10-12 pt dla tekstu, 14-28 pt dla naglowkow
• Styl - pogrubienie (B), kursywa (I), podkreslenie (U)
• Kolor tekstu i kolor podswietlenia
• Indeks gorny (np. m²) i indeks dolny (np. H₂O)

Elementy rozbudowanego dokumentu

• Naglowek i stopka strony - powtarzajace sie elementy na kazdej stronie (tytul, numer strony, data)
• Numery stron - automatyczne numerowanie z mozliwoscia formatowania
• Przypisy dolne i koncowe - dodatkowe informacje na dole strony lub na koncu dokumentu
• Tabele - organizacja danych w wierszach i kolumnach
• Obrazy i obiekty - wstawianie grafik z roznym oblewaniem tekstem
• Odsylacze i hiperlinki - linki do stron internetowych lub miejsc w dokumencie

Formaty plikow tekstowych

• DOCX - nowoczesny format MS Word (oparty na XML, mniejszy rozmiar)
• DOC - starszy format MS Word (kompatybilnosc wsteczna)
• ODT - otwarty format (LibreOffice, OpenDocument)
• PDF - format przenośny, niezmienny wyglad na kazdym urzadzeniu
• RTF - Rich Text Format, uniwersalny format z podstawowym formatowaniem
• TXT - czysty tekst, bez formatowania